Het ontstaan van NLP

NLP is ooit ontstaan rondom het META-model. Het META-model is een set aan bewuste taalpatronen die de vorm van de gedachtewereld van mensen inzichtelijk maakt. Een hele mond vol, dus misschien helpt een voorbeeld.

Life Changing Learning

Stel, je komt een oude schoolvriendin van vroeger tegen op Facebook. Jullie besluiten oude herinneringen op te halen en af te spreken in de stad voor een cappuccino. In eerste instantie kletsen jullie lekker bij over koetjes en kalfjes, maar wanneer jullie oude vriendschapsgevoel helemaal is hersteld (wij noemen dit: RAPPORT), neemt ze je in vertrouwen over iets waar ze al jaren mee loopt.
“Mijn hele leven wordt op dit moment door angst overheerst. Het is een wonder dat ik hier zit, want ik kom de deur nooit meer uit.”

Met het META-model kunnen we onszelf een aantal vragen stellen:

Haar hele leven? Het leven is geen ding, maar een proces. Het is een werkwoord. Een aaneenschakeling van alles wat je doet, denkt en voelt. Zojuist heeft ze toch heerlijk ontspannen zitten koffieleuten? Volgens mij bedoelt ze een bepaald aspect van haar leven…

Angst? Wat voor angst? Angst voor wat? Wat een vaag begrip eigenlijk.

Overheerst? Ik heb toch geleerd dat ik de baas ben over mijn gedrag? Hoe ‘overheerst’ angst haar dan? Wat DOET ze precies?

Ze gelooft blijkbaar in wonderen. Daar kan ik zo meteen wel iets mee.

Ze komt de deur nooit meer uit. Da’s in ieder geval een leugen, want ze zit hier nu en ze vertelde net, dat ze laatst nog met de kinderen naar een pretpark was geweest. En zou ze haar kleding online bestellen dan?

Conclusie: Haar opmerking lijkt weinig waarheden te bevatten. Ze gelooft blijkbaar iets, maar het is voor haar volstrekt niet duidelijk wat en hoe. Stel dat we zouden inzoomen op al deze illusies, zou er dan nog veel van haar angst over blijven?

Het effect van het META-model is, dat je exact te weten kunt komen wat iemand stap voor stap doet om een bepaald gevoel, een gedachte of een gedrag te produceren. Het legt het recept van het onbewuste bloot. In het geval van de oude schoolvriendin die tegenover je zit, zou het best kunnen zijn dat je door het stellen van de juiste vragen het volgende patroon ontdekt: “Op het moment dat ze een stabiele omgeving verlaat en een dynamische omgeving betreedt, triggert dat bij haar een geconditioneerde herinnering aan vroeger, die ervoor zorgt dat ze de stem van haar moeder weer hoort, die haar waarschuwt: “Pas Op!!”, destijds gevolgd door een ruk aan haar arm en een uitbrander. Sinds het overlijden van haar moeder is deze conditionering buiten proportie gegroeid en heeft het de controle over haar gedrag sterk beïnvloed.”

Stel dat ze voortaan “Ik vertrouw je, geniet ervan en ga ervoor,” zou horen als ze de deur uit gaat.  En ze zou zich herinneren hoe heerlijk ze het vroeger vond om buiten te spelen en de kleuren en geuren van het gras en de bomen op te snuiven, samen met de jongens en meisjes uit de straat. Hoe zou ze zich dán voelen?

In sommige gevallen is het uiteen rafelen van je onbewuste patronen al voldoende om nieuwe inzichten te verkrijgen. In onze taal en onze gedachten gooien we dingen op een hoop (generaliseren), zien we de dingen vaak anders dan ze daadwerkelijk zijn (vervormen) of laten we zaken weg die we onbelangrijk vinden (weglaten). Het META-model speelt met deze filters, zodat er nieuwe inzichten en invalshoeken ontdekt worden.

Milton Model

Kort na het ontdekken van de kracht van het META-model nam één van de inspiratoren van de grondleggers van NLP, Gregory Bateson, de heren Bandler en Grinder mee naar Milton Erickson. OP dat moment de beste hypnotherapeut die er was. Wat hen verbaasde was, dat deze man bijna exact het tegenovergestelde deed van wat zij ontdekt hadden aan taalpatronen en het META-model hadden genoemd. Hij overtrad elke regel, maar bereikte toch zijn, vaak miraculeuze doelen. Hij genas alcoholisme, schizofrenie, fobieën, allergieën, huidaandoeningen, enkel en alleen op basis van het gesproken woord en volledig onder erkenning van de medische wereld.

Omdat Bandler en Grinder inmiddels een manier hadden gevonden om taalpatronen te ontdekken, besloten ze dat ze elk taalpatroon van deze therapeut wilden vinden. Hieruit ontstond een tweede model binnen NLP: Het Milton Model.
Daar waar het META-model exacte informatie blootlegt, doet het Milton Model in al zijn vaagheid, een beroep op het referentiekader en het voorstellingsvermogen van mensen om hun eigen antwoorden te vinden. Zo stuurde Erickson eens een alcoholist naar een cactus-farm, om daar zelf te ontdekken dat als een plant maanden zonder drinken kan…

Een goed voorbeeld van een Milton-vraag is: “Wat wil jij leren?”. Stel dat je dat aan je oude schoolvriendin zou vragen. Op oppervlakteniveau is de vraag meteen duidelijk, maar er zitten een aantal addertjes onder het gras.

De vraag is op verschillende manieren te horen:

Wat wil jij? Leren?

WAT wil jij leren?

Wat? WIL jij leren?

Wat? Wil jij LEREN?

Daarnaast kent de vraag een aantal veronderstellingen:

Klopt het, dat ik iets kan DOEN om mijn probleem op te lossen?

En kan IK dat zelf doen?

Er is nu een moment dat ik iets nog niet kan of ken, maar wat gaat het eindresultaat zijn? Hoe wil ik na mijn leerproces kunnen handelen?

Ik luister naar je, en zie je, en geloof in jou. Jij gaat niet mijn oplossing, maar je eigen oplossing vinden.

En zo zijn er uit deze op het eerste gezicht simpele vraag vast nog meer patronen te halen. Taal is dus niet zomaar communicatie. Op de juiste manier gebracht, wordt taal een bijzonder instrument van beïnvloeding.

Het is nu wel duidelijk, dat NLP en Hypnose hand in hand gaan. Veel mensen vinden dat nog steeds vreemd, maar om snel en zonder ‘ruis op de lijn’ te kunnen werken met je denkpatronen, is het extra effectief om je lichaam in een verhoogde staat van bewustzijn te brengen. Dit doen we ook bij yoga, meditatie en mindfulness. Veel gedragsveranderingen gaan gepaard met een veranderde emotionele reactie op een situatie en deze kun je beter rechtstreeks in de rechter hersenhelft, ons associatieve brein, stimuleren, dan via de linker hersenhelft, ons logische brein.

Vooronderstellingen

Aangevuld met een aantal huisregels van NLP, de vooronderstellingen, werd NLP steeds vollediger als verandervorm. Zoals het geloof de 10 geboden kent, zo kent NLP een aantal vooronderstellingen die als zienswijze hun functie hebben in het vinden van mogelijkheden en oplossingen.
“De Kaart is niet Het Gebied” is daar één van de belangrijkste van. Hiermee wordt bedoeld dat ieder mens zo zijn kijk op de wereld heeft, maar dat dit niets zegt over de wereld zelf. De kaart is een wereldbeeld op basis waarvan een individu zich staande kan houden in zijn omgeving. Een ander individu heeft een andere omgeving en gebruikt andere kaarten. Sommige kaarten zijn nuttiger dan die van anderen en zo kunnen we van elkaar leren, of nieuwe wegen aanbrengen op onze eigen kaart.

Latere ontwikkelingen

Inmiddels heeft NLP zich wereldwijd verspreid. Wij durven te stellen dat er geen sales- of communicatietraining op de wereld bestaat, zonder elementen van NLP hierin. Langzaam maar zeker begint ook de wetenschap te ontdekken, dat datgene wat NLP al 40 jaar beweert ook gewoon aangetoond kan worden in academisch onderzoek. NLP heeft hier nooit zo’n behoefte aan gehad, omdat NLP werkt met de subjectiviteit van het brein. Ieder mens heeft immers zijn eigen beleving in het referentiekader, dus het heeft geen enkele zin deze informatie te objectiveren. Bovendien werkt NLP met de vorm van je innerlijke beelden en geluiden en niet met de inhoud ervan. Hoe we dat doen? Dat vertellen we je graag op een NLP Experience.

Vind ons ook in Tilburg, Roosendaal en Den Bosch

X